คำคม สุภาษิต คำพังเพย สำนวนไทย เกี่ยวกับข้าว ชาวนา


.....คำคม สุภาษิต คำพังเพย สำนวนไทย เกี่ยวกับข้าว ชาวนา.....
............	สำนวน	ความหมาย
	กระดูกสันหลังของชาติ	ส่วนสำคัญที่สุดของชาติมักหมายถึงชาวนา
	กินข้าวต้มกระโจมกลาง	ทำการโดยไม่พิจารณาให้รอบคอบ
	กินข้าวร้อนนอนตื่นสาย	มีชีวิตอยู่อย่างสบาย
	กินน้ำตาต่างข้าว	มีทุกข์โศกมาในชีวิตตลอดเวลา
	แก่เพราะกินข้าว เฒ่าเพราะอยู่นาน	แก่แต่ไม่มีประโยชน์
	ข้าวเหลือเกลืออิ่ม	บ้านเมืองที่บริบูรณ์ด้วยข้าวปลาอาหาร
	ขว้างข้าวเม่า	ประเพณีโยนมะพร้าวเข้าไปในที่ที่เขากำลังตำข้าวเม่าอยู่ เพื่อแลกข้าวเม่าไปกินบ้าง
	ข้านอกเจ้า ข้าวนอกหม้อ	การกระทำหรือความประพฤติ นอกเหนือคำสั่งหรือแบบอย่างขนบธรรมเนียม
	ข้าวคอยฝน	หมายถึงการรอคอย
	ข้าวแดงแกงร้อน	บุญคุณ
	ข้าวไม่มียาง	คนที่ได้รับบุญคุณไปแล้ว ไม่นึกถึงบุญคุณเหมือนกับว่าข้าวที่กินเข้าไปแล้วไม่มียางติดอยู่ ให้คนระลึกถึงบุญคุณเลย
	ข้าวบูดปลาร้า	ชีวิตสมรสเมื่อนานวันก็มักจะเกิดความเบื่อหน่ายซึ่งกันและกัน
	ข้าวพึ่งนา ปลาพึ่งน้ำ	การพึ่งพาอาศัยกัน
	ข้าวยากหมากแพง	ภาวะขาดแคลนอาหาร, ทุพภิกขภัย
	ข้าวใหม่ปลามัน	อะไรที่เป็นของใหม่ก็ถือว่าดี
	ข้าวนอกนา	บุคคลที่ไม่ได้เกิดในถิ่นนั้นๆ หรือเป็นบุคคลที่ถูกผู้อื่นจัดว่าไม่ได้เป็นพวกพ้อง
	ควายขวิดอย่าขวาง	อย่าเข้าขวางเหตุการณ์ที่กำลังรุนแรง
	ความวัวไม่ทันหาย ความควายเข้ามาแทรก	มีเรื่องไม่รู้จักจบสิ้น เรื่องนี้ยังไม่ทันเสร็จก็เกิดเรื่องใหม่ขึ้นมาอีก
	คว่ำข้าวเม่า	ล้มคว่ำหน้า
	เคียวอยู่ในท้อง	คดโกงไม่มีศีลธรรม
	ฆ่าควายอย่าเสียดายพริก	ทำการใหญ่ ไม่ควรตระหนี่
	เงินทองข้าวของ	คนมั่งมีเพราะมีสิ่งของที่จัดว่าเป็นเครื่องบ่งบอกความร่ำรวย คือ เงิน ทอง ข้าว และของ
	จับแมวแจวเรือ จับเสือไถนา	ทำสิ่งที่เป็นไปไม่ได้ ใช้คนไม่เหมาะสมกับความสามารถ
	เจอมวยตี เจอะผีเผา เจอะข้าวกิน	ปรับตัวเองให้เข้ากับสภาวะของที่นั่น
	เจ้าข้าวแดงแกงร้อน	ผู้มีบุญคุณที่เคยอุปการะเลี้ยงดูมา
	ชั่วหม้อข้าวเดือด	ระยะเวลาสั้นๆ เปรียบได้เพียงแค่หม้อข้าวเดือด
	ชายข้าวเปลือก หญิงข้าวสาร	ผู้ชายสืบพันธุ์ได้ทั่วไปเหมือนข้าวเปลือกตกที่ไหนก็งอกเงย ส่วนผู้หญิงหากผิดพลาดก็เสียหาย เหมือนข้าวสารตกที่ไหนก็เน่า
	ซื้อควายหน้านา ซื้อผ้าหน้าหนาว	ซื้อของไม่คำนึงถึงกาลเวลา ย่อมได้ราคาแพง
	ได้เบี้ยเอาข้าว	นอกจากจะเอาเงินแล้วยังจะเอาข้าวอีกด้วย
	ตกถังข้าวสาร	ผู้ชายที่ได้แต่งงานกับหญิงที่มีฐานะดี
	ตำข้าวสารกรอกหม้อ	หาเพียงแค่พอกินไปมื้อหนึ่งๆ , ทำพอให้เสร็จไปชั่วครั้งหนึ่งๆ
	ทำนาล่าเป็นข้าควาย มีเมียสายเป็นข้าลูก	ทำงานสิ่งใดทีหลังผู้อื่นมักเสียเปรียบ
	ทำนาออมกล้า ทำปลาออมเกลือ	ทำการสิ่งใด ถ้ากลัวหมดเปลืองย่อมไม่ได้ผลสมบูรณ์
	ทำนาบนหลังคน	ทำกินโดยเอารัดเอาเปรียบผู้ที่ออกแรงทำงานนั้นๆ
	ทุบหม้อข้าว	ตัดอาชีพ, ทำลายอาชีพของตนเอง
	ในน้ำมีปลาในนามีข้าว	ประเทศไทยฝนตกสม่ำเสมอจึงทำการเพาะปลูกได้ผลดีเป็นอู่ข้าวอู่น้ำ
	บนข้าวผี ตีข้าวพระ	ขอร้องให้ผีสางเทวดาหรือสิ่งศักดิ์สิทธิ์ช่วยเหลือ โดยจะแก้บนเมื่อสำเร็จประสงค์แล้ว
	ไม่ได้เบี้ยเอาข้าว	ไม่ได้อย่างหนึ่งก็ต้องเอาอีกอย่างหนึ่ง ไม่ยอมกลับมือเปล่า
	ไม่มีข้าวสารกรอกหม้อ	ยากจนไม่มีเงินแม้แต่จะซื้ออาหาร
	หมาเห็นข้าวเปลือก	ทำอะไรกับสิ่งที่อยู่ข้างหน้าไม่ได้เพราะไม่ต้องการ หรือต้องการแต่ไร้สมรรถภาพ เปรียบเหมือนหมาเห็นข้าวเปลือกแต่กินไม่ได้
	เลี้ยงเสียข้าวสุก	เลี้ยงเอาไว้เสียข้าวสุกเปล่าจะใช้ทำงานการอะไรไม่ได้
	หุงข้าวประชดหมา ปิ้งปลาประชดแมว	ทำประชดหรือแดกดันซึ่งรังแต่จะเสียประโยชน์
	อู่ข้าวอู่น้ำ	ถิ่นที่เกิด, แหล่งที่อุดมสมบูรณ์
ที่มา :		- ข่าวสารเมล็ดพันธุ์ข้าว ของสำนักเมล็ดพันธุ์ข้าว ปีที่ 1 ฉบับที่ 1 ตุลาคม - ธันวาคม 2550
		- http://ecurriculum.mv.ac.th
		- http://www.thaigoodview.com
		- หนังสือขวัญข้าว กระทรวงวัฒนธรรม
ศูนย์เมล็ดพันธุ์ข้าวแพร่ : ถ.ร้องกวาง-งาว ต.แม่ยางฮ่อ อ.ร้องกวาง จ.แพร่ 54140 โทรศัพท์ 0 5465 4661 โทรสาร 0 5465 4537 e-mail : pre_rsc@ricethailand.go.th